Stare ZOO Poznań

Stare ZOO w Poznaniu to jeden z najstarszych ogrodów zoologicznych w Polsce, który działa nieprzerwanie od 1871 roku. Dzisiaj funkcjonuje jako bezpłatny park z zabytkową zabudową wiwaryjną i kilkoma nowoczesnymi pawilonami dla gadów i żółwi. To kameralna alternatywa dla rozległego Nowego Zoo – idealna na popołudniowy spacer w zieleni w samym sercu miasta, przy ulicy Zwierzynieckiej na Jeżycach.

Historyczne zoo w centrum Poznania

Ogród zajmuje niewielki obszar nieco ponad 5 hektarów, co czyni go jednym z najmniejszych tego typu obiektów w kraju. Początkowo był to zwierzyniec myśliwski, który w 1874 roku przekształcono w pełnoprawny ogród zoologiczny. Przez ponad 150 lat na tym terenie mieszkały słonie, lwy, tygrysy, hipopotamy i dziesiątki innych gatunków. Słonica Kinga była prawdziwą gwiazdą tego miejsca przez wiele lat.

Po otwarciu w 1974 roku Nowego Zoo sytuacja zaczęła się zmieniać. Małe wybiegi i standardy hodowlane sprawiły, że duże zwierzęta stopniowo opuszczały teren Starego Zoo. W 2009 roku władze miasta zdecydowały o przekształceniu zabytkowego ogrodu w ogólnodostępny park z bezpłatnym wstępem. Nie oznaczało to jednak końca zwierząt w tym miejscu.

Co można zobaczyć w Starym ZOO

Główną atrakcją jest Pawilon Zwierząt Zmiennocieplnych otwarty w czerwcu 2012 roku. To tutaj mieszkają prawdziwe gwiazdy – warany z Komodo, zagrożony wyginięciem gatunek. Oprócz nich w pawilonie można zobaczyć krokodyle, kajmany, różnorodne gatunki gadów, płazów i ryb. W 2015 dołączyły drzewołazy paskowane i mantelle złociste.

Żółwi Dom to kolejny nowoczesny pawilon, który powstał w 2021 roku dzięki Poznańskiemu Budżetowi Obywatelskiemu. Mieszka tam dziewięć gatunków żółwi wodnych i lądowych, w tym osobniki skonfiskowane przemytnikom. Pawilon ma trawiaste wybiegi i zewnętrzny basen – gdy temperatura przekracza 20 stopni, żółwie chętnie wychodzą na zewnątrz i można je obserwować z bliska.

W Pawilonie Małp, który powstał jeszcze w 1927 roku i do dziś pełni swoją pierwotną funkcję, mieszkają tamaryny złotorękie i białoczube. Stara ptaszarnia z 1888 roku, wybudowana z pozostałości muru pruskiego, również została zaadaptowana dla tych niewielkich naczelnych.

Muzeum Historii Zoo i Lwa – podróż w czasie

Od 2022 roku w odrestaurowanej starej lwiarni z początku XX wieku działa Muzeum Historii Zoo i Lwa. To wyjątkowe miejsce opowiada 150-letnią historię poznańskiego ogrodu zoologicznego.

W zbiorach muzeum znajdują się stare plakaty, bilety, tabliczki opisowe i fotografie. Są też ekrany dotykowe z opisami do czytania lub słuchania – w wersjach dla dorosłych i dla dzieci. Ogromny kolaż ze zdjęć pokazuje wielopokoleniową tradycję robienia sobie „zdjęcia z wilkiem”. Ciekawostką jest sztuczny lampart – rekwizyt filmowy z produkcji „Lampart z Ankary”, której część zdjęć kręcono właśnie w Starym Zoo.

Zwiedzający mogą wejść do dawnych klatek zewnętrznych dla lwów i tygrysów. W muzeum jest też sala dydaktyczno-projekcyjna, gdzie odbywają się zajęcia edukacyjne dla dzieci. Wstęp do muzeum jest bezpłatny.

W lipcu 1985 w Starym Zoo urodził się gibon siamang „Jurand” – pierwszy w Polsce przypadek urodzenia poczętego w niewoli gibona. Do 1993 prezentowano tu hipopotama nilowego „Jurka”, ostatniego przedstawiciela tego gatunku w Poznaniu.

Zabytkowa architektura warta uwagi

Stare Zoo zostało wpisane do rejestru zabytków w 1978 roku jako przykład zabudowy wiwaryjnej. Spacerując alejkami można podziwiać historyczne budynki, z których każdy ma swoją historię.

Stara słoniarnia została zaadaptowana z szachulcowego budynku dawnej parowozowni. Pierwotnie była zdobiona kopułą z półksiężycem. Woliera dla ptaków brodzących z 1924 roku robi wrażenie – jej kopuła ma 22 metry długości, 20 metrów szerokości i 14 metrów wysokości. Wykonano ją w warsztacie ślusarsko-konstrukcyjnym mistrza Noaka na Górnej Wildzie.

Na terenie ogrodu znajdują się też rzeźby – wykonana na PeWuKę rzeźba marabuta autorstwa Edwarda Haupta, przywieziony z ZSRR po 1945 roku brązowy koń oraz pomnik Roberta Jaeckla, który miał ogromne zasługi dla rozwoju ogrodu.

Dla kogo jest Stare ZOO

To miejsce sprawdzi się dla rodzin z dziećmi, które szukają spokojniejszej alternatywy dla dużego zoo. Dzieci mogą podziwiać gady w pawilonie i obserwować żółwie, a rodzice docenią kameralność miejsca i możliwość odpoczynku w zabytkowym parku. Spacer po całym terenie zajmuje około godziny, maksymalnie półtorej z dokładnym zwiedzaniem pawilonów.

Miłośnicy historii i architektury znajdą tu ciekawe przykłady zabudowy z przełomu XIX i XX wieku. Zabytkowe budynki, woliera i rzeźby tworzą wyjątkowy klimat. Muzeum Historii Zoo i Lwa to dodatkowa wartość dla osób zainteresowanych poznaniem dziejów miasta i jego ogrodu zoologicznego.

Stare Zoo to też oaza zieleni dla mieszkańców Jeżyc i okolicznych dzielnic. Wiele osób przychodzi tu po prostu na spacer, by odpocząć od miejskiego zgiełku.

Poznański ogród zoologiczny przeżył obie wojny światowe. Po I wojnie światowej, gdy polskie władze przejęły go w czerwcu 1919 roku, z bogatej kolekcji przetrwało zaledwie 243 okazy w 75 gatunkach. Wśród ocalałych były dwa słonie indyjskie, kondor, emu i osioł nubijski.

Plany na przyszłość – Japoński Ogród Wyobraźni

Stare Zoo nie zamiera w bezruchu. W planach jest modernizacja budynku przylegającego do arkad pawilonu zwierząt zmiennocieplnych. Ma w nim zamieszkać salamandra olbrzymia japońska – gatunek, który może żyć nawet 50 lat i osiągać długość ponad metra.

Mieszkańcy Poznania w ramach Poznańskiego Budżetu Obywatelskiego 2024 zdecydowali o utworzeniu „Japońskiego Ogrodu Wyobraźni”. Obiekt ma zająć blisko 7500 m² w zachodnio-centralnej części Starego Zoo. W projekcie przewidziano liczne nasadzenia drzew, krzewów i roślin ozdobnych nawiązujących do tradycyjnych ogrodów japońskich, a także tradycyjną japońską herbaciarnię.

Informacje praktyczne – ceny, godziny otwarcia, dojazd

Wstęp do Starego Zoo jest bezpłatny – to jedna z największych zalet tego miejsca. Nie trzeba kupować biletów ani rezerwować wizyty.

Godziny otwarcia:

• Kwiecień – wrzesień: 9:00 – 19:00
• Marzec i październik: 9:00 – 17:00
• Listopad – luty: 9:00 – 16:00

Ogród jest czynny codziennie, przez cały rok.

Jak dojechać: Stare Zoo znajduje się przy ulicy Zwierzynieckiej 19 na poznańskich Jeżycach. Najwygodniej dojechać tramwajem linii 8, wysiadając na przystanku „Stare Zoo” – jest to przystanek bezpośrednio przy wejściu. Tramwajem można dojechać z centrum miasta, z okolic dworca Poznań Główny czy Ronda Kaponiera.

Dla zmotoryzowanych – parking znajduje się w pobliżu, choć warto pamiętać, że Stare Zoo leży w gęsto zabudowanej dzielnicy, więc znalezienie miejsca może być wyzwaniem, szczególnie w weekendy.

Turystyczna linia autobusowa 100 również zatrzymuje się przy Starym Zoo – kursuje w weekendy i święta, łącząc główne atrakcje Poznania. To dobra opcja dla turystów planujących zwiedzanie miasta.

Ile czasu przeznaczyć: Na spokojny spacer po terenie i zwiedzenie pawilonów warto zarezerwować około 1-1,5 godziny. Jeśli planujecie wizytę w Muzeum Historii Zoo i Lwa, dodajcie jeszcze 30-40 minut.

Co warto wiedzieć: Pawilon Zwierząt Zmiennocieplnych ma odpłatne wejście (szczegóły cennika najlepiej sprawdzić na stronie zoo.poznan.pl przed wizytą). Muzeum Historii Zoo i Lwa jest bezpłatne i czynne w godzinach otwarcia ogrodu.

Stare Zoo można połączyć z wizytą w Nowym Zoo – oba miejsca należą do tego samego ogrodu zoologicznego. Nowe Zoo znajduje się przy ulicy Krańcowej 81 i wymaga zakupu biletu, ale oferuje znacznie większą kolekcję zwierząt na 120 hektarach leśnego terenu.